Οι ανοιξιάτικες πινελιές του Roberto Lombardi

Ζήτα – Μι

«Αγαπημένοι μας φίλοι και φίλες, στις 20 Μαίου του 2010 θα βρείτε ένα άδειο Ζήτα-Μι. Μετά από πολλή σκέψη και συναισθηματική φόρτιση αποφασίσαμε ότι ήρθε η ώρα να κλείσει ο 40χρονος κύκλος ενός ιστορικού καταστήματος. Το «Ζήτα-Μι» πέρασε στα χέρια μας από τον Παύλο και τη Μίνα Ζάννα. Γνωρίζαμε ότι ήταν ήδη ένα σύμβολο για τη γενιά του ΄60. Κλασσική μουσική και τζαζ , οι ποιητές και οι κινηματογραφόφιλοι , τα περιοδικά, οι συζητήσεις, οι συναντήσεις, τα καλά σχολεία, οι ωραίοι έφηβοι και οι ωραίες έφηβες, το πάθος που χαρακτήρισε τη γενιά των κινημάτων, το Ζήτα- Μι της Αριστοτέλους. Τρεις γενιές θα μπορούσαν πράγματι να πουν ‘Ναι, ήμασταν όλοι εδώ’. Κι αυτό το γεγονός θέλουμε να το ζήσουμε όλοι μαζί. Να κλείσουμε όλοι μαζί το Ζήτα-Μι που αγαπήσαμε, να κλείσει ο κύκλος όπως άρχισε. Με μια ιδέα. Άδειο από αντικείμενα αλλά γεμάτο από τους ανθρώπους που το στήριξαν».

 

Η πρώτη  γκαλερί της Θεσσαλονίκης, «Ζήτα-Μι», μετά από 40 χρόνια λειτουργίας, ολοκληρώνει τον κύκλο λειτουργίας της. Η γκαλερί του Παύλου Ζάννα και Α. Μαυροκορδάτου, άνοιξε τις πύλες της στο κοινό το 1955 ως κατάστημα- έκθεσης και εμπορίας των γραφομηχανών «Ολιβέτι» αλλά και ειδικών δίσκων κλασσικής και τζάζ μουσικής, στο ισόγειο της οδού Αριστοτέλους 3, βάζοντας τα θεμέλια για τη διάδοση της μοντέρνας τέχνης στην πόλη. Το σχεδιασμό της πινακίδας ανέλαβε και υλοποίησε ο ζωγράφος - καθηγητής Νίκος Σαχίνης ενώ αυτόν του εσωτερικού χώρου της γκαλερί - ο καθηγητής τότε της αρχιτεκτονικής και μετέπειτα πρύτανης του ΑΠΘ κ. Δημήτρης Φατούρος.

Η σύζυγος του Παύλου Ζάννα - η πιανίστρια Μίνα Ζάννα προσέθεσε στο κατάστημα είδη λαϊκής τέχνης και κεραμικά.

To 1968 ο Παύλος Ζάννας συνελήφθη για τη συμμετοχή του στην αντιστασιακή οργάνωση "Δημοκρατική Άμυνα" και καταδικάστηκε σε φυλάκιση 10 1/2 ετών μαζί με τους Στ. Nέστορα, Γ. Σιπητάνο, Σ. Δέδε, A. Mαλτσίδη και K. Πύρζα.Η γνωστή ως «δίκη των έξι»

Το 1970 η Μίνα Ζάννα, συνεργάστηκε με τις αδερφές Μάρω Λάγια και Κατερίνα Καμάρα και για τρία χρόνια η γκαλερί έγινε στέκι αντιστασιακών εικαστικών, λογοτεχνών και φιλότεχνων. 

Οι καλλιτέχνες που εκθέτουν- Σπύρος Βασιλείου, Λουκάς Βενετούλιας, Νίκος Σαχίνης Γιώργος Ζογγολόπουλος, Χρήστος Λεφάκης , Παναγιώτης Τέτσης, Παύλος Βασιλειάδης, Αλέξανδρος Ισαρης , Αλέξης Ακριθάκης αλλά και οι Μανώλης Αναγνωστάκης και Κλείτος Κύρου κ.α -ουσιαστικά «συστήνονται» στο κοινό της Θεσσαλονίκης. Η γκαλερί προτείνει καλλιτέχνες και ρεύματα, σοκάρει και ουσιαστικά «συστήνει» τη σύγχρονη τέχνη στην πόλη. Ταυτόχρονα η γκαλερί γίνεται ο χώρος στον οποίο συλλαμβάνεται η ιδέα της δημιουργίας - είναι ουσιαστικά ο πρόγονος του Μακεδονικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης.

Το 1993, η «Ζήτα-Μι» μεταφέρεται λίγο ανατολικότερα, στην οδό Προξένου Κορομηλά 1, όπου στεγάζεται μέχρι σήμερα. 

Τα καφέ κουτάκια , οι καφέ κορδέλες και το καφέ στρατσόχαρτο - σήματα κατατεθέντα του «καταστήματος» που «τύλιξαν» επί 55 χρόνια πίνακες, χειροποίητα κοσμήματα, πήλινα, λαμπάδες της λαμπρής, μικρά γλυπτά , υφαντά, κεντήματα και παλιές δαντέλες βρίσκονται ακόμα σε χιλιάδες σπίτια, στις μνήμες χιλιάδων ανθρώπων που πέρασαν κάποτε κάτω από το λογότυπο «Ζήτα-Μι» της πινακίδας του - δημιούργημα του ζωγράφου Νίκου Σαχίνη στην οδό Αριστοτέλους (Απ το 1955) κι ύστερα (τα τελευταία 27 χρόνια) στην οδό του Προξένου Κορομηλά της Θεσσαλονίκης στον αριθμό 1.

Anthony and the Johnsons, i am a bird girl

i am a bird girl,
i am a bird girl, i am a bird girl now.
i've got my heart here in my hands
i've got my heart, here in my hands now.
i've been searching for my wings,
i've been searching for my wings some time.
i'm gonna be born
gonna be born into soon the sky
i'm gonna be born into soon the sky.

'cause i'm a bird girl
and the bird girls go to heaven,
i'm a bird girl
and the bird girls can fly,
bird girls can fly,
bird girls can fly,
bird girls can fly,
bird girls can fly. 

Ο Αντονι Χέγκαρτι γεννήθηκε το 1971 στο Σάσεξ της Βρετανίας, έζησε για λίγο στο Αμστερνταμ, μετακόμισε με την οικογένειά του στο Σαν Χοσέ της Καλιφόρνιας και, από το 1990, κόλλησε στη Νέα Υόρκη, αρχικά με τη θεατρική κολεκτίβα Blacklips, κατόπιν με τους Johnsons. Επισήμως, το συγκρότημα θεωρείται ανακάλυψη του Λου Ριντ, στην πραγματικότητα όμως ήταν ο Ντέιβιντ Τίμπετ των πειραματικών Current 93 που κυκλοφόρησε στην εταιρεία του το ομώνυμό τους άλμπουμ, το 1998. Ο δίσκος έγινε μεγάλη επιτυχία όταν επανακυκλοφόρησε, έξι χρόνια αργότερα, αφότου ο Αντονι άρχισε να συνεργάζεται με τον Ριντ. Δεν ήταν όμως ο υψηλός προστάτης ο μοναδικός λόγος που η μουσική του Αντονι τράβηξε την προσοχή του κοινού.

Antony & the Johnsons  

Γιάννης Κολοβός 

"Η Καθημερινή" 19/06/2009 

αλά Αργεντινή

Η νουβέλα του Ταμπαρόφσκι γράφτηκε στο Μπουένος Άιρες μετά την παταγώδη αποτυχία των σχεδίων του Νομισματικού Ταμείου που οδήγησαν την Αργεντινή στην κατάρρευση. Η οικονομική κρίση υποβάθμισε τους μεσοαστούς και τους μετέτρεψε σε μια νέα τάξη νεόπτωχων. Οι νεόπτωχοι παίρνουν χαμηλούς μισθούς, ανάλογους των παραδοσιακά φτωχών στρωμάτων, αλλά δεν εννοούν να εγκαταλείψουν εξόδους, διασκεδάσεις, ακριβά ρούχα και γενικά τις μεσοαστικές τους προσδοκίες. Ο Ντάμι, ως κοινωνιολόγος της αγοράς, γνωρίζει καλά τις καταναλωτικές συνήθειες της μεσαίας τάξης που μπορούν να αποφέρουν κέρδος. Αυτή τη γνώση θα εκμεταλλευόταν για να καταξιωθεί επαγγελματικά αν το σώμα του δεν ασθενούσε ανεξήγητα και κατ’ εξακολούθηση.

Η μικρή, (ευφυώς πολιτική) νουβέλα του Ταμπαρόφσκι συνδυάζει χιούμορ και πολυμάθεια. Ο Ταμπαρόφσκι εκπροσωπεί τη νέα δυναμική γενιά λογοτεχνών της Αργεντινής που κληρονόμησε από τους γίγαντες της λατινοαμερικάνικης λογοτεχνίας τη συνήθεια να αποδομεί τις παραδοσιακές αφηγηματικές τεχνικές. Με τη μέθοδο της «παρέκβασης», εισάγει στον αφηγηματικό ιστό θεωρίες κοινωνιολογίας, ψυχολογίας, πολιτικής φιλοσοφίας, μια ισχυρή θεωρητική βάση που ωστόσο δεν βοηθά τον ήρωα να ερμηνεύσει την παθολογική του περίπτωση.

Ο Ταμπαρόφσκι δημιουργεί ένα χαρακτήρα παγκόσμιο και άμεσα αναγνωρίσιμο σε μια νουβέλα που σήμερα μοιάζει σχεδόν προφητική. Ο Ντάμι ζει δίπλα μας, αν όχι μέσα μας, και εν μέσω οικονομικής κρίσης είναι πιο «ασθενής» από ποτέ.

Αυτό που για τον ίδιο ήταν πάθηση για τους άλλους ήταν πληροφορία, ένα στοιχείο με ξεκάθαρη ανταλλακτική αξία, υλικό που θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί εναντίον του. Γιατί ασθένεια σημαίνει αδυναμία ελέγχου, αδυναμία άσκησης εξουσίας άρα και επαγγελματικής ανέλιξης. Κι αν η καριέρα ισοδυναμεί με τη ζωή τότε απόλυση και θάνατος είναι ακριβώς το ίδιο πράγμα.

Ο Ντάμι θέλει να κάνει καριέρα. Όλα τα υπόλοιπα του φαίνονται αδιάφορα αν όχι θλιβερά. Όμως τελευταία απειλείται από ένα παράξενο σύνδρομο: ένα βήμα πριν την επαγγελματική καταξίωση ένα πλήθος απίστευτων ασθενειών τον ακινητοποιεί. Το σώμα του αντιστέκεται πεισματικά σε κάθε φιλοδοξία. Και ο Ντάμι από ανερχόμενος κοινωνιολόγος της αγοράς καταλήγει να επαναλαμβάνει τις αποτυχίες του. Η κατάστασή μοιάζει μάλλον με άσχημο παιχνίδι της μοίρας παρά με πραγματική ασθένεια.

Η οικονομική κρίση υποβάθμισε τους μεσοαστούς σε μια νέα τάξη νεόπτωχων. Οι νεόπτωχοι παίρνουν χαμηλούς μισθούς, ανάλογους των παραδοσιακά φτωχών στρωμάτων, αλλά δεν εννοούν να εγκαταλείψουν το βιοτικό τους επίπεδο, τις διασκεδάσεις, τα ακριβά ρούχα και γενικά τις μεσοαστικές τους προσδοκίες. Ο Ντάμι, ως κοινωνιολόγος της αγοράς, γνωρίζει καλά τις καταναλωτικές συνήθειες της μεσαίας τάξης που μπορούν να αποφέρουν κέρδος. Σε αυτή τη γνώση στηρίζεται για να κάνει καριέρα. Οτιδήποτε εκτός της καριέρας τού φαίνεται αδιάφορο, αν όχι θλιβερό. Όμως, τελευταία, απειλείται από ένα παράξενο σύνδρομο: ένα βήμα πριν φτάσει στην επαγγελματική καταξίωση, ένα πλήθος απίστευτων ασθενειών τον ακινητοποιεί. Το σώμα του αντιστέκεται πεισματικά σε κάθε φιλοδοξία. Η κατάστασή του μοιάζει μάλλον με κακόβουλο αστείο της μοίρας παρά με πραγματική ασθένεια. Γιατί, αν η καριέρα ισοδυναμεί με τη ζωή, τότε απόλυση και θάνατος είναι ακριβώς το ίδιο πράγμα.

Ο Νταμιάν Ταμπαρόφσκι, γεννήθηκε το 1967 στο Μπουένος Άιρες. Σπούδασε πολιτικές επιστήμες οτο Παρίσι (Εcole des Hautes Etudes en Sciences Sociales) και εμφανίστηκε στα γράμματα το 1992 με το μυθιστόρημα "Fotos Movidas". Ακολούθησε η έκδοση άλλων πέντε μυθιστορημάτων ("Coney Island", "Bingo", "Kafka de vacaciones", "La expectativa", "Las Hernias"), καθώς και του δοκιμίου "Literatura de izquierda" (Λογοτεχνία τις αριστεράς), που τάραξε τα νερά στο χώρο της λογοτεχνικής κριτικής στη χώρα του. Είναι ακόμα συγγραφέας μιας ανέκδοτης μελέτης για τον Marcel Duchamp και μεταφραστής αρκετών σύγχρονων ποιητών και πεζογράφων. Σήμερα εργάζεται ως μεταφραστής και διευθυντής της λογοτεχνικής σειράς των εκδόσεων Interzona, ενώ αρθρογραφεί σε εφημερίδες και περιοδικά. Βιβλία του έχουν μεταφραστεί στα αγγλικά, τα γαλλικά, τα ρωσικά και τα πορτογαλικά.

Μέσα από μιανευρωτική αφήγηση γεμάτη παρεκβάσεις, Η ιατρική αυτοβιογραφία πλέκει μια μεταφορά της σύγχρονης εργασιακής παράνοιας, όπου η ανεργία, η ασθένεια και κάθε είδος αδράνειας εν γένει γίνονται μορφές συμβολικού θανάτου.

 .... Πολιτικό με όλη τη σημασία της λέξης και το μυθιστόρημά του. Περιγράφει την πληβειοποίηση της μεσαίας τάξης, που λαμβάνει χώρα σήμερα σε ολόκληρο τον ανεπτυγμένο κόσμο και τη σχολιάζει ο Νίκος Ξυδάκης στα τελευταία του άρθρα. Τη μετεξέλιξη δηλαδή του μικροαστού σε νεόπτωχο: πρώτα χάνεται η αποταμιευτική ικανότητα, στη συνέχεια οι έξοδοι, ακολουθούν τα ρούχα και τα συναφή, τέλος υποβαθμίζεται η ποιότητα των τροφίμων που αγοράζει. Τελευταίο κάστρο, η πρόσβαση στην ιδιωτική υγεία. Μετά την άλωσή του, το χάος. Το κυριότερο όμως είναι ότι ο Ταμπαρόφσκι περιγράφει την κατάσταση αυτή μέσα από έναν άνθρωπο αναίσθητο και γι’ αυτό άτρωτο, έναν νάρκισσο περιωπής, ενσάρκωση του ατομικισμού από τη μια, αφού «ο κόσμος είναι ένα κενό που γεμίζει μόνο με την προέκταση του ατομικού εγώ» -ένα εγώ που ο συγγραφέας υπονομεύει τεχνηέντως αρνούμενος την τυπική πρωτοπρόσωπη αφήγηση της αυτοβιογραφίας-, και της αλλοτρίωσης, της αποξένωσης από την άλλη. Ο Ντάμι δεν έχει καμία σχέση με το περιβάλλον, ούτε καν με την τάξη του, ούτε με τον ίδιο του τον εαυτό. Απωθώντας τα πάντα, σωματοποιεί τα πάντα και αρρωσταίνοντας έρχεται αντιμέτωπος με τον αληθινό κόσμο, που δεν έχει θέση για τους αδύναμους. Η αρρώστια τον εμποδίζει να δουλέψει, να επιτύχει, να αναγνωριστεί, να κυριαρχήσει, αλλά ευτυχώς το μέλλον διαρκεί πολύ....

Η μετεξέλιξη της μικροαστικής τάξης 

Τιτίκα Δημητρούλια

11/4/2010 "Η Καθημερινή"

Η κρίση της Αργεντινής (1999-2002) υπήρξε η πλέον πρόσφατη "μεγάλη" κρίση, η οποία έλαβε μεγάλη δημοσιότητα από τα ΜΜΕ και που καταγράφηκε στα ιστορικά βιβλία σαν αρνητικό παράδειγμα της "αγριότητας" των μέτρων που επέβαλε το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο.

..

Η κρίση της χώρας αυτής, είχε τα ίδια χαρακτηριστικά και αιτίες που είχαν όλες οι κρίσεις χωρών: αδύνατο εμπορικό ισοζύγιο, νόμισμα της χώρας "δεμένο" με κάποιο άλλο ισχυρότερο νόμισμα και ανίκανη -και συχνά διεφθαρμένη- πολιτική διοίκηση.

Η παρακμή της Αργεντινής οφείλεται σε σπατάλες του δημόσιου τομέα. Στην αποδιάρθρωση του εκπαιδευτικού της συστήματος. Στην έλλειψη κέντρων έρευνας υψηλού επιπέδου. Πριν απ' όλα, όμως, οφείλεται στην κυριαρχία νεοφιλελεύθερων δογμάτων στην οικονομία της, ακόμα και όταν κυβερνούσαν λαϊκίστικα κινήματα. Ολα αυτά την οδήγησαν σε βαθιά κρίση που αντιμετωπίστηκε με δανεισμό από το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο και μέτρα, ανάλογα με εκείνα που έλαβε πρόσφατα η Ελλάδα. Η υλοποίησή τους οδήγησε την Αργεντινή σε μακροχρόνια ύφεση.

Ν. Κοτζιάς: Η Ελλάδα μετά την κρίση: Αργεντινή ή Βραζιλία;

Marina Abramovic, το «πάσχον σώμα»

Η Μαρίνα Αμπράμοβιτς, γεννημένη στο Βελιγράδι το 1946, είναι η σημαντικότερη καλλιτέχνης της Περφόρμανς σε ολόκληρο τον κόσμο.

Το αγαπημένο της θέμα: ο πόνος, η σκληρότητα, η στέρηση, η αγωνία, ο κίνδυνος, το φλέρτ με το θάνατο, η ζωή στα άκρα. Μοναδικό εργαλείο της το σώμα της και τα όριά του. Από τις αρχές της δεκαετίας του '70 που ξεκίνησε έχει υποβάλλει τον εαυτό της σε σωματικές,  συναισθηματικές, ψυχικές, και πνευματικές δοκιμασίες, έχει αυτομαστιγωθεί, έχει χαρακωθεί με μαχαίρι, έχει πάρει ψυχοφάρμακα, ξάπλωσε ανάμεσα σε φλόγες μέχρι που λιποθύμησε από τον καπνό, ξάπλωσε γυμνή πάνω σε πάγο μέχρι να χρειαστεί ιατρική επέμβαση, άφησε να την τυλίξουν πύθωνες, ξάπλωσε ανάμεσα σε σκορπιούς, περπάτησε 2.500 χλμ κατά μήκος του Σινικού Τείχους, βούρτσισε τα μαλλιά της με μια μεταλλική βούρτσα μέχρι να ματώσει, ούρλιαξε μέχρι αφωνίας... Όλα αυτά παρουσία θεατών, που καλούσε για συμμετοχή και πειραματισμούς. Το κοινό αντιδρούσε ποικιλότροπα...
Για τις ανάγκες της «Rhythm 0» (1974) στάθηκε για έξι ώρες ακίνητη, εκτεθειμένη σε θεατές που είχαν την ευκαιρία να επιλέξουν ανάμεσα σε 72 διαφορετικά εργαλεία και να τα χρησιμοποιήσουν επάνω της όπως τους έκανε κέφι. Εκείνοι ήταν αρχικά διστακτικοί, αλλά σταδιακά άρχισαν να συμμετέχουν. Κάποιοι δεν δίστασαν λοιπόν να της σκίσουν τα ρούχα, να τη χαρακώσουν στο στήθος, να τη σημαδέψουν με όπλο.

Στόχος της η εξερεύνηση ακραίων-μοναδικών καταστάσεων συναισθηματικής και πνευματικής εμπειρίας, που, μέσα από την υπεροχή της πνευματικής αντοχής απέναντι στο σωματικό πόνο, οδηγεί, τόσο την ίδια, όσο και το κοινό της, στην κάθαρση. Έλεγχος του σώματος από το πνεύμα, η «πνευματικοποίηση» του σώματος και, τελικά, η ισορροπία.

Οι περισσότερες από τις περφόρμανς της θέτουν σε κίνδυνο για την σωματική της ακεραιότητα - ακόμη και την ίδια της τη ζωή. Οδηγεί το σώμα της στα όρια της αντοχής του, πιστεύοντας ότι ο πόνος απελευθερώνει από το φόβο του θανάτου. Από τα κορυφαία της έργα ήταν το «Βαλκανικό Μπαρόκ» με το οποίο κέρδισε την ύψιστη διάκριση στην Μπιενάλε της Βενετίας.

Σε μια τετράγωνη αίθουσα στον πρώτο όροφο του Μουσείου Μοντέρνας Τέχνης της  Ν.Υ. κάθεται σ'  ένα κάθισμα  όσες ώρες μένει ανοιχτό το Μουσείο, επί τρεις μήνες που θα διαρκέσει η έκθεση, κάθεται και περιμένει...

Ο επισκέπτης μπορεί να καθίσει απέναντί της και να μείνει όση ώρα  αντέχει . Ωστόσο, κανείς δεν αντέχει για πολύ να την κοιτά στα μάτια. Οι περισσότεροι φεύγουν γρήγορα, κάποιοι κλαίνε, λες και αυτή η γυναίκα, εκτός από πρωθιέρεια της σύγχρονης τέχνης και των performances, είναι και μια ιέρεια της ζωής που επιβάλλει σκέψεις, ανοίγματα ψυχής, καταστάσεις συναισθηματικές.

Η ίδια δεν θα μετακινηθεί από το κάθισμά της, το οποίο έχει κατασκευαστεί ώστε να περιέχει και τουαλέτα  έως τις 31 Μαΐου, που λήγει η έκθεση.

«Δεν αγαπώ τον πόνο καθόλου. Ο λόγος που μπήκα σε αυτή τη διαδικασία δεν ήταν για να ευχαριστηθώ, αλλά για να βρεθώ στο σημείο που η απελευθέρωση από τον πόνο σε μυεί στο νόημα και στον πλούτο του πνευματικού κόσμου».

 

Figli di Madre Ignota

  

Figli di Madre Ignota, οκταμελής μπάντα από το Μιλάνο που παίζει βαλκανική μουσική. Το όνομα τους σημαίνει «παιδιά αγνώστου μητρός». Με αυτό τον τίτλο χαρακτήριζαν επίσημα στην Ιταλία τα ορφανά παιδιά των οποίων οι μητέρες δεν μπορούσαν ή δεν ήθελαν να τα αναγνωρίσουν. Με το όνομά τους δηλώνουν ότι έχουν χαθεί οι ρίζες στη μουσική.

Και δεν έχουμε τέρμα...